نشست تخصصی «خلیج فارس؛ تنوع زیستی و آینده پایدار» برگزار شد
به گزارش روابط عمومی مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران وابسته به جهاد دانشگاهی، روز دهم اردیبهشت در تقویم رسمی جمهوری اسلامی ایران به عنوان «روز ملی خلیج فارس» نامگذاری شده است؛ روزی که یادآور رویداد تاریخی سال ۱۶۲۲ میلادی است که طی آن، نیروهای ایرانی در دوره صفوی با همراهی مردم بومی منطقه، به حضور استعمارگران پرتغالی در جزیره هرمز پایان دادند.
نامگذاری این روز، علاوه بر گرامیداشت یک پیروزی تاریخی، تأکیدی مجدد بر اصالت و پیشینه مستند نام «خلیج فارس» در منابع کهن جغرافیایی، نقشهها و اسناد تاریخی و بینالمللی است و توجه افکار عمومی را به اهمیت راهبردی، فرهنگی، اقتصادی و زیستمحیطی این پهنه آبی ارزشمند در هویت ملی ایران جلب میکند.
این نشست با هدف تبیین جایگاه خلیج فارس به عنوان یکی از مهمترین زیستبومهای دریایی منطقه، معرفی ظرفیتهای تنوع زیستی و ذخایر ژنتیکی آن و بررسی راهکارهای حرکت به سوی توسعه پایدار و بهرهبرداری مسئولانه از این منابع، برنامهریزی و اجرا شد.
این نشست تلاش کرد پیوند میان هویت تاریخی و ملی خلیج فارس با ضرورتهای علمی و زیستمحیطی حفاظت از این پهنه آبی را پررنگتر کند.
در بخش نخست برنامه، دکتر شراره حریرچی، عضو هیاتعلمی سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی ایران، ضمن اشاره به تاریخچه نامگذاری این روز، در ارائهای با عنوان «خلیج فارس؛ از سرمایه زیستی تا تولید پایدار دانشبنیان» به تشریح پیوند میان ذخایر زیستی خلیج فارس و زنجیره ارزش فناوریهای نوآورانه پرداخت. وی با تأکید بر ضرورت ارتقای سطح تعامل بین مراکز پژوهشی و صنایع، بر اهمیت تبدیل دستاوردهای علمی و یافتههای میدانی به فناوریهای کاربردی و محصولات دانشبنیان با ارزش افزوده بالا تأکید کرد.
در ادامه دکتر عماد کوچکنژاد، عضو هیاتعلمی پژوهشگاه ملی اقیانوسشناسی و علوم جوی، در سخنرانی خود با عنوان «نگرشی بر بومشناسی فیتوپلانکتونها در خلیج فارس» به بررسی جایگاه فیتوپلانکتونها به عنوان پایه زنجیره غذایی در اکوسیستمهای دریایی پرداخت. وی با اشاره به نقش این موجودات ریزجثه در تولید اولیه، تنظیم چرخههای زیستی و نشاندادن تغییرات محیطی، بر ضرورت پایش مستمر آنها به عنوان یکی از شاخصهای کلیدی سلامت زیستبوم خلیج فارس تأکید کرد.
سپس دکتر هدا خالدی، عضو هیاتعلمی پژوهشگاه ملی اقیانوسشناسی و علوم جوی، در ارائهای با عنوان «ذخایر ژنتیکی آبزیان خلیج فارس» به تشریح ظرفیتهای ژنتیکی گونههای آبزی این پهنه آبی پرداخت. وی ضمن اشاره به اهمیت شناسایی، مستندسازی و حفاظت از ذخایر ژنتیکی، به نقش این منابع در حفظ تنوع زیستی، ارتقای تابآوری اکوسیستم و ایجاد زمینههای نوین برای پژوهش و توسعه فناوری در کشور پرداخت.
در بخش دیگری از نشست دکتر محسن گذری, عضو هیاتعلمی پژوهشکده اکولوژی خلیج فارس و دریای عمان، در سخنرانی خود با عنوان «فرصتها، چالشها و چشمانداز مطالعات میکروبی در خلیج فارس» به تبیین وضعیت موجود پژوهشهای میکروبی در این منطقه پرداخت. وی با اشاره به ضرورت توسعه مطالعات بینرشتهای، استفاده از روشهای نوین ژنومیک و متاژنومیک و تقویت زیرساختهای پژوهشی، بر لزوم نگاه بلندمدت و برنامهریزی شده برای بهرهگیری از ظرفیتهای میکروبی خلیج فارس در جهت توسعه پایدار تأکید کرد.
در بخش پایانی برنامه دکتر شقایق نصر، عضو هیاتعلمی مرکز ملی ذخایر ژنتیکی و زیستی ایران، در سخنرانی خود با عنوان «میکروارگانیسمها؛ ذخایر پنهان خلیج فارس» به تبیین نقش کلیدی جوامع میکروبی در پایداری و پویایی اکوسیستمهای دریایی پرداخت. وی با اشاره به تنوع کمنظیر میکروارگانیسمها در خلیج فارس، این منابع را ذخایر پنهان و راهبردی دانست که میتوانند زمینهساز توسعه کاربردهای نوین در حوزه زیستفناوری دریایی و تولید محصولات دانشبنیان شوند.
در جمعبندی این نشست، حاضران بر اهمیت حفاظت از تنوع زیستی و ذخایر ژنتیکی خلیج فارس، مدیریت خردمندانه و بهرهبرداری مسئولانه از منابع طبیعی، تقویت همکاریهای علمی و پژوهشی و ارتقای آگاهی عمومی در خصوص ارزشهای زیستمحیطی و راهبردی این پهنه آبی تأکید کردند. آنان خلیج فارس را نه تنها به عنوان پهنهای با اهمیت ژئوپلیتیک، بلکه به مثابه سرمایهای بیبدیل برای پژوهشهای علمی، توسعه فناوریهای نوین و دستیابی به آیندهای پایدار برای نسلهای امروز و فردا دانستند.
نظر شما :